Ο ΑΝΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΤΟΣ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ
O πιο Αποδοτικός και Οικονομικός Τρόπος Μεταφοράς
Η ναυτιλία είναι ο πιο ενεργειακά αποδοτικός τρόπος μεταφοράς:
- Έχει παρουσιάσει εντυπωσιακά αποτελέσματα στη βελτίωση του περιβαλλοντικού της αποτυπώματος.
- Παρά τη σταθερή αύξηση του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου, το μερίδιο των εκπομπών CO2 από τη ναυτιλία έχει μειωθεί (Γράφημα 4)
- Το μερίδιο της διεθνούς ναυτιλίας στις παγκόσμιες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου (GHG) έχει παραμείνει σταθερό για 3 συνεχόμενα έτη, στο 1,4%[3].
- Στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ), το μερίδιο της ναυτιλίας στις συνολικές εκπομπές του κλάδου των μεταφορών βρίσκεται σήμερα σε ιστορικά χαμηλό επίπεδο. Από 15% το 1990, το ποσοστό της ναυτιλίας αυξήθηκε στο 16,8% το 2007-2008 και το 2023 μειώθηκε στο 13,3%[4].
- Στην ΕΕ, αν εξαιρεθούν οι σιδηροδρομικές μεταφορές όπου η ηλεκτροκίνηση έχει καταστεί ο κανόνας τα τελευταία χρόνια, η ναυτιλία έχει την καλύτερη επίδοση στις εκπομπές CO2 μεταξύ των υπόλοιπων τρόπων μεταφοράς σε σύγκριση με το 1990 (Γράφημα 5).
Για ακόμα μία χρονιά, οι επενδύσεις των Ελλήνων πλοιοκτητών σε νεότευκτα πλοία παρουσιάζουν αύξηση.
- 725 πλοία ελληνικών συμφερόντων συνολικής χωρητικότητας 70 εκατομμυρίων dwt - αριθμός αυξημένος κατά 13 εκατομμύρια σε σύγκριση με πέρυσι - βρίσκονται υπό ναυπήγηση σήμερα σε όλο τον κόσμο, συνολικής αξίας 60 δισεκατομμυρίων δολαρίων (ΗΠΑ).
- Σε σύγκριση με το 2021, οι ελληνικές παραγγελίες είναι 7 φορές υψηλότερες σε αριθμό πλοίων και 5 φορές υψηλότερες σε όρους χωρητικότητας (Γράφημα 6).
Οι Έλληνες εφοπλιστές συνεχίζουν να επενδύουν σε διάφορους τύπους πλοίων, με έμφαση στα δεξαμενόπλοια, τα πλοία μεταφοράς χύδην ξηρού φορτίου και τα πλοία μεταφοράς LNG, ενώ αυξάνονται σημαντικά και οι παραγγελίες για πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων.
Οι συνεχείς επενδύσεις και η διαρκής ανανέωση του στόλου τοποθετούν την ελληνική ναυτιλία στην πρώτη γραμμή της πράσινης μετάβασης του κλάδου. Ο ελληνικός εμπορικός στόλος βρίσκεται πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο σε όλες τις κατηγορίες περιβαλλοντικού εξοπλισμού (Γράφημα 7) και αποτελεί παγκοσμίως τον:
- μεγαλύτερο στόλο με δυνατότητα χρήσης εναλλακτικών καυσίμων,
- μεγαλύτερο στόλο εξοπλισμένο με τεχνολογίες εξοικονόμησης ενέργειας (Energy-saving Technologies - EST[5])
- μεγαλύτερο στόλο εφοδιασμένο με SΟx scrubbers (σε όρους dwt).
Η περιβαλλοντική επίδοση της ελληνικής ναυτιλίας βελτιώνεται κάθε χρόνο, με αυξανόμενα ποσοστά χρήσης για όλες τις κατηγορίες εξοπλισμού (Γράφημα 8). Για παράδειγμα, ενώ στις αρχές του 2024, 1 στα 3 ελληνικά πλοία ήταν εξοπλισμένο με τουλάχιστον μία τεχνολογία εξοικονόμησης ενέργειας, το ποσοστό αυτό σήμερα ξεπερνά το 50%.
Ο ελληνικός στόλος πρωτοστατεί στην απανθρακοποίηση του κλάδου.
[3] Crippa, M., et. al., GHG emissions of all world countries, Publications Office of the European Union, Λουξεμβούργο, 2023, 2024, 2025
[4] European Commission, EU transport in figures - Statistical pocketbook 2025, 2025
[5] Χαρακτηριστικά παραδείγματα τεχνολογιών εξοικονόμησης ενέργειας (EST) περιλαμβάνουν: βολβό πηδαλίου (rudder bulb), πτερύγιο στάτορα (stator fin), αγωγός προπέλας (propeller duct), βελτιστοποίηση πλώρης (bow enhancement), υδροδυναμικό πτερύγιο γάστρας (hull fin), συστήματα αερολίπανσης (air-lubrication systems) και άλλα.